Deze maand openen nieuwe tentoonstellingen over Hilma af Klint, Piet Mondriaan, Vincent van Gogh, Tronies, Anselm Kiefer en Dieric Bouts. KunstVensters zet de tentoonstellingen in Nederland en Vlaanderen voor u op een rijtje! Wat is er te zien vanaf oktober 2023?
Prix de Rome: Wie zijn de genomineerden?
Kunstenaars Ghita Skali, Jonas Staal, Josefin Arnell en Michael Tedja zijn genomineerd voor de Prix de Rome Beeldende Kunst 2023. De jury van de Prix de Rome heeft de 4 kunstenaars geselecteerd voor de shortlist van deze stimuleringsprijs voor talentvolle beeldend kunstenaars. De 4 genomineerden kregen een werkbudget om nieuw werk te maken. Vanaf zaterdag 14 oktober 2023 zijn deze werken te zien in het Stedelijk Museum Amsterdam. Op basis van het nieuwe werk zal de jury de uiteindelijke winnaar kiezen. De winnende kunstenaar ontvangt een bedrag van € 40.000,- en de mogelijkheid om deel te nemen aan een residency programma naar keuze.
Alle genomineerde kunstenaars: Stedelijk Museum
In oktober 2023 openen de volgende tentoonstellingen hun deuren:
EXPO
6 oktober 2023 t/m 25 februari 2024
Oog in oog – Mummieportretten
Allard Pierson Museum, Amsterdam
Oog in oog. De mensen achter mummieportretten is de eerste tentoonstelling over Oudegyptische mummieportretten in Nederland. Mummieportretten zijn meestal op hout geschilderde portretten die op het gezichtsgedeelte van gemummificeerde personen werden vastgezet. Ze zijn gemaakt tijdens de Romeinse periode in Egypte en staan ook wel bekend als Fajoemportretten, naar de regio waar de meeste exemplaren zijn opgegraven. Voor Oog in Oog zijn 38 portretten van over de hele wereld bij elkaar gebracht.
EXPO
7 oktober 2023 t/m 25 februari 2024
Mondriaan en Hilma af Klint
Kunstmuseum, Den Haag
In 1987 waren de kunstwerken van de Zweedse Hilma af Klint (1862-1944) voor het eerst buiten Zweden in Europa te zien in Kunstmuseum Den Haag, in de tentoonstelling The Spiritual in Art: Abstract Painting, 1890-1985 geïnitieerd door het Kunstmuseum en LACMA (Los Angeles County Museum of Art). Dat de destijds totaal onbekende Af Klint hier werd betiteld als een van de vijf abstracte pioniers – naast Mondriaan, Kandinsky, Malevitsj en Kupka – riep de nodige vragen op. Maar tijden zijn veranderd. Wereldwijd hebben zowel de kunstwereld als het publiek het kleurrijke, visionaire werk omarmd. In samenwerking met Tate Modern brengt Kunstmuseum Den Haag haar baanbrekende werk samen met dat van haar grensverleggende tijdgenoot: Piet Mondriaan (1872-1944). De schilders hebben elkaar nooit ontmoet, maar hun eigenzinnige oeuvres weerspiegelen beide een tijdperk waarin de kijk op de werkelijkheid door wetenschappelijke ontdekkingen en nieuwe ideeën over spiritualiteit radicaal verandert.
EXPO
13 oktober 2023 t/m 14 januari 2024
Van Gogh aan de Seine
Van Gogh Museum, Amsterdam
In de 19de eeuw werden plaatsen vlak buiten Parijs beter bereikbaar via bruggen en treinen. Tegelijkertijd domineerden rokende schoorstenen van fabrieken steeds vaker de horizon. Vijf ambitieuze kunstenaars, Van Gogh, Seurat, Signac, Bernard en Angrand, trokken naar de oevers van de Seine om te schilderen. Met hun ezel in het groen legden ze de veranderingen vast die de opkomende industrie met zich meebracht. Ze vonden er nieuwe, eigentijdse motieven en ontwikkelden hun kleurgebruik en schildertechnieken. Met name de plaats Asnières was bepalend voor de artistieke ontwikkeling van deze kunstenaars. Vanwege het veranderende landschap en de goede bereikbaarheid vanuit Parijs gingen kunstenaars naar Asnières om te schilderen. In de tentoonstelling is te zien welke rol Asnières en de Seine hebben gespeeld in de artistieke ontwikkeling van Vincent van Gogh, Georges Seurat, Paul Signac, Émile Bernard en Charles Angrand.
EXPO
14 oktober 2023 t/m 25 februari 2024
Anselm Kiefer
Museum Voorlinden, Wassenaar
Dankzij zijn eigenzinnige beeldtaal, vol verwijzingen naar geschiedenis, mythologie en literatuur, groeide Anselm Kiefer (1945) uit tot een van de grootste kunstenaars van onze tijd. In vier decennia bouwde hij een oeuvre op van grootse proporties met schilderijen, vitrines, installaties, kunstenaarsboeken en werken op papier, zoals collages en bewerkte foto’s. Toch is hij vooral bekend geworden om zijn iconische schilderwerken. Bij Voorlinden krijgt hij alle ruimte om in het museum én op het landgoed de breedte van zijn oeuvre en gebruikte technieken te etaleren.
EXPO
20 oktober 2023 t/m 21 januari 2024
Krasse Koppen
KMSKA, Antwerpen
In de 17de eeuw piekt de interesse voor de tronie, het oude woord voor gezicht. Kunstenaars als Peter Paul Rubens, Rembrandt en Johannes Vermeer zetten al hun talent om het gelaat te schilderen. Tronies zijn vaak kleine werkjes, verbluffend geschilderd, getekend of gegraveerd. In deze intieme werken kom je dichter dan ooit bij de kunstenaar. Nooit eerder kwam het genre zo uitgebreid aan bod. Voor Krasse koppen brengt het KMSKA maar liefst 76 nationale en internationale topstukken samen, de meest sprekende exemplaren. In Krasse koppen volg je de evolutie van het genre via vijf thema’s. Van een prelude in de 15de eeuw tot uitlopers in de 19de eeuw, met als belangrijkste focus kunst uit de 17de eeuw. Rubens en Rembrandt zijn de gidsen tijdens deze expo, telkens opnieuw kom je hen weer tegen.
EXPO
20 oktober 2023 t/m 14 januari 2024
Dieric Bouts
Museum M, Leuven
In het najaar van 2023 presenteert M een grote overzichtstentoonstelling over Dieric Bouts in het kader van het ‘New Horizons | Dieric Bouts Festival’. Nooit eerder kwamen zoveel werken van de Vlaamse Meester bijeen in zijn thuisstad. Bovendien krijg je een totaal nieuwe kijk op werk van meer dan vijf eeuwen oud — door een radicale confrontatie met de beeldcultuur van vandaag. Het beeld dat we vandaag hebben van de artiste peintre bestond in de 15de eeuw nog niet. Dieric Bouts was geen romantisch genie of briljante uitvinder, hij was een beeldenmaker. Hij schilderde wat van hem verwacht werd en excelleerde daarin – denk maar aan topstukken als ‘Het Laatste Avondmaal’ en ‘De marteling van de heilige Erasmus’. Daarom is het zinvol om Bouts te confronteren met de beeldenmakers van vandaag: sportfotografen, filmmakers, game-ontwikkelaars. In M zullen ze zij aan zij staan met de oude meester.
Meer tentoonstellingen in Nederland en Vlaanderen komende maand:
| 1 oktober 2023 | Diana Scherer | Museum Kranenburgh, Bergen |
| 6 oktober 2023 | Licht op Finland | Museum Belvedere, Heerenveen |
| 6 oktober 2023 | Framing Rembrandt | Rembrandthuis, Amsterdam |
| 7 oktober 2023 | Joram Krol | Groninger Museum, Groningen |
| 7 oktober 2023 | Jan van Imschoot | SMAK, Gent |
| 7 oktober 2023 | Nan Goldin | Stedelijk Museum, Amsterdam |
| 13 oktober 2023 | Het Jaar 1000 | Rijksmuseum voor Oudheden, Leiden |
| 13 oktober 2023 | Fashion for God | Catherijneconvent, Utrecht |
| 14 oktober 2023 | Kunst uit Oekraïne | Museum de Fundatie, Zwolle |
| 14 oktober 2023 | Janis Rafa | Eye, Amsterdam |
| 15 oktober 2023 | Kiss my soul | Dordrechts Museum, Dordrecht |
| 17 oktober 2023 | Into the black hole | Valkhof Museum, Nijmegen |
| 17 oktober 2023 | Tonia – Model en activiste | Singer Museum, Laren |
| 19 oktober 2023 | Modernisme in Oekraïne | KMSKB, Brussel |
| 20 oktober 2023 | Cobra 75 jaar | Cobra Museum, Amstelveen |
| 20 oktober 2023 | Jules de Bruycker | Museum de Reede, Antwerpen |
| 21 oktober 2023 | Indonesië tentoonstelling | Nieuwe kerk, Amsterdam |
| 21 oktober 2023 | Tai Shani | KM21, Den Haag |
| 21 oktober 2023 | Bill Viola | Bovarie, Luik |
| 30 oktober 2023 | Sol LeWitt | Joods Museum, Amsterdam |
| 31 oktober 2023 | Topstukken | Museum aan de Stroom, Antwerpen |
Kunst en cultuurprogramma’s op TV in de komende maand:
TV
Brieven aan Vincent
Maandag 2 oktober om 23h15 op NPO2
In psychiatrisch ziekenhuis Saint-Paul-De-Mausole in Frankrijk, waar schilder Vincent van Gogh een jaar doorbracht, wordt nog altijd geschilderd. Via de brieven van Van Gogh en de ervaringen van de huidige patiënten in de kliniek, verkent deze film de grenzen tussen gekte en creativiteit. Tegen het eind van zijn leven brengt Vincent van Gogh een jaar door in de psychiatrische kliniek Saint-Rémy-de-Provence. Hij schrijft er ontroerende brieven aan zijn broer Theo. Verschillende vrouwen die er nu verblijven, putten er, net als hij, troost uit rust en schilderen en voelen zich daardoor verbonden met zijn woorden. In deze film schrijven ze een openhartige brief terug aan Vincent en geven zo een verrassende inkijk in hun hoofd en hart.
TV
Nu te zien!
Wekelijks woensdag om 21h15 op NPO2
Terwijl Museum Boijmans Van Beuningen in 2019 moest sluiten vanwege grootschalige renovatie, ontstond er verderop een heel nieuw gebouw dat de deuren juist voor het publiek zou openen: het Depot – een gezamenlijke droom van architect Winy Maas en Boijmans-directeur Sjarel Ex. Deze documentaire neemt ons niet alleen mee in de totstandkoming van ‘s werelds eerste volledig publiekelijk toegankelijke depot, maar trekt aan de hand van archiefmateriaal uit Bouw Museum Boymans ook fraaie parallellen met de constructie van het huidige museumgebouw in de jaren 30.
TV
Het Geheim van de Meester: de Schreeuw Leonardo
Woensdag 18 en 25 oktober om 20h30 op NPO2
Het team van Het geheim van de Meester gaat in het nieuwe seizoen voor het eerst internationaal om het wereldberoemde schilderij ‘De Schreeuw’ te reconstrueren. Het schilderij van de Noorse schilder Edvard Munch wordt ook wel de Mona Lisa van de moderne kunst genoemd. Schilder en onderzoeker Lisa Wiersma moet de stijl en de techniek van Munch aanleren en krijgt daarbij hulp van restaurator Michel van de Laar, materiaaldeskundige Joris Dik en wetenschapshistoricus Thijs Hagendijk.
.
| 4 oktober | Dierendag | |
| 27 oktober | Roy Lichtenstein | 100 jaar geleden geboren |
Kunstkalender 2023
Welke tentoonstellingen zijn er te zien in Nederland en Vlaanderen?
Januari – Februari – Maart – April – Mei – Juni – Juli – Augustus – September – Oktober – November – December