Hoe laten we zien wie we zijn? Kunstenaar Marisol Escobar maakte van die vraag de kern van haar werk. In haar houten sculpturen spelen kleding en accessoires een hoofdrol. Haar beelden zijn nu te zien in een grote overzichtstentoonstelling in Museum Boijmans.
In februari 1990 liep de Zuid-Afrikaanse anglicaanse aartsbisschop Desmond Tutu door de straten van Kaapstad om te protesteren tegen de gevangenschap van Nelson Mandela. Bij het protest droeg hij zijn kenmerkende paarse mantel van een anglicaanse bisschop met een groot zilveren kruis op zijn borst. Het was zijn handelsmerk. Tutu droeg de paarse kleding ook buiten de kerk in het dagelijks leven.
De Venezolaans-Amerikaanse kunstenaar Marisol Escobar maakte in 1988 een beeld van Tutu. Hiervoor nam ze een houten spaanplaat en schilderde die in de paarsrode kleur van de bisschopmantel. Op de plaat zette ze een houten hoofd met om zijn nek een grote ketting met een kruis. Het beeld is ongelooflijk simpel, maar tegelijk herkenbaar als Tutu. Marisol brengt hem terug tot zijn meest herkenbare vorm: de paarse kerkelijke kleding.

Marisol
Marisol brak in de jaren 60 door in New York met houten beeldhouwwerken. Ze gebruikte afbeeldingen uit kranten en tijdschriften als gezichten voor haar sculpturen. Ze viel daarmee op bij de Pop Art-kunstenaars en raakte bevriend met Andy Warhol. In de tentoonstelling zijn video’s van Warhol waarin Marisol te zien is. Het succes kwam met een solotentoonstelling in de Stable Gallery in New York in 1962, waar onder meer The Family te zien was. In dit beeld gebruikte ze houten planken, een deur en houtblokken om een foto van een familie na te maken. Ze kleedde de beelden aan met gevonden voorwerpen, zoals sneakers.
In Museum Boijmans zijn een aantal vergelijkbare werken te zien. In The Visit uit het Ludwig Museum, slechts één van de twee werken van Marisol in Europa, zitten drie vrouwen op een rijtje op een bank. Het is een bont gezelschap. De vrouw links heeft een gele ton als lichaam. De middelste is alleen als vrouw herkenbaar aan twee gipsen borsten en een knipsel uit een modetijdschrift als gezicht. Haar lichaam bestaat verder alleen uit lompe blokken hout. Voor de rechtervrouw gebruikte Marisol een afdruk van haar eigen gezicht.

Identiteit
Marisol komt ook in andere kunstwerken terug. In The Jazz Wall leende ze haar gezicht aan de trompetist, de pianist en zelfs de besnorde gitarist. Ze maakte het werk voor de New Yorkse nachtclub L’Interdit. Pas na het lezen van het tekstbordje valt het mensen op dat drie muzikanten hetzelfde gezicht hebben. Vooral de muziekinstrumenten en de opvallende kleding van de muzikanten trekken de aandacht. Het laat zien hoe slecht we naar gezichten kijken.
Voorwerpen zijn de sleutel tot het werk van Marisol. Een trompet in The Jazz Wall, een ouderwetse tas in The Visit of de paarse mantel van Desmond Tutu. Marisol besefte als geen ander dat mensen met kleding en accessoires hun identiteit uitdragen. In haar beelden zijn lichamen of gezichten inwisselbaar. Vaak gebruikte ze gipsafdrukken van haar eigen gezicht en planken of blokken hout voor een lijf. De personalisatie zit hem in de aankleding.

Depot
De tentoonstelling met Marisol is van hoge kwaliteit dankzij internationale bruiklenen en de samenwerking met de Albright-Knox Art Gallery uit Buffalo, die de grootste collectie van Marisol beheert. Maar het topstuk van de tentoonstelling komt toch gewoon uit de eigen collectie. Boijmans kocht The Car in 1972 op het hoogtepunt van Marisols roem. Later raakte haar werk een beetje in de vergetelheid. Pop Art was uit de mode en Marisol begon nieuwe thema’s te omarmen zoals natuur en milieu.
In de tentoonstelling zijn ook deze minder bekende werken te zien. De grote houten sculpturen van vissen met menselijke gezichten roepen vragen op over de omgang van de mensen met de natuur. In een tijd van overbevissing, plasticsoep in de oceanen en klimaatveranderingen voelen deze werken actueler dan ooit.

Om de grote Marisol-tentoonstelling te huisvesten heeft het Boijmans zalen vrijgemaakt op drie verdiepingen van het depot. Het museum breekt hiermee met het beleid om in het depot vooral werken uit de eigen collectie te tonen. Aangezien het hoofdgebouw van Museum Boijmans nog tot 2030 gesloten is, zullen de komende jaren vaak tentoonstellingen in het depot worden georganiseerd. Het is een goede stap voor het museum dat jarenlang vooral in het nieuws kwam met mislukte bouwplannen. Marisol brengt het ingeslapen Boijmans weer een beetje tot leven.

Praktische informatie
🏛️ Depot Boijmans
Museumpark 24
Rotterdam
Website
🎟️ Prijzen
Volwassen – € 22,50
Kinderen (t/m 18) – Gratis
Museumkaart – € 2,50
🗓️ 9 oktober 2026 t/m 29 maart 2027
Dinsdag-zondag 11h00-17h00
Meer recente tentoonstellingen:
Lees ook onze andere artikelen over recente tentoonstellingen:










