//
u leest...
Uncategorized

‘That’s an egg!’

Zo sprak Professor Van Boekhoven bij de eerste wetenschappelijke ontdekking van het beagle project. De VPRO vaart nog altijd over de wereldzeeën in het voetspoor van de Beagle van Charles Darwin. ‘De Stad Amsterdam’ was deze week in de buurt van de Canarische Eilanden. Het verhaal van het ei in de aardlagen.

Ei van een Zeevogel

In de aflevering van gisteren kwamen er twee wetenschappers aan boord die op zoek gingen naar resten van zeevogels op het Portugese eiland Selvagem Grande. Ze gingen voornamelijk op zoek naar fossiele botten in de oude aardlagen, maar vonden tot ieders verbazing een ei dat maar liefst 15 miljoen jaar oud is.

Er werd uitgebreid op de bijzonderheid van deze vondst ingegaan. Vogeleieren worden namelijk bijna nooit teruggevonden vanwege de grote kwetsbaarheid. Maar doordat dit ei vol is geraakt met zand nadat het vogeltje eruit is gekropen en vervolgens in zijn geheel met zand is bedekt, heeft het kunnen overleven.


prof van boekhoven met in zijn hand het gevonden ei (links) en james hutton (rechts)

De vraag die tijdens de uitzending echter niet werd beantwoord is: ‘Waardoor konden de wetenschappers zo snel bepalen dat het ei ongeveer 15 miljoen jaar oud is?’. Het antwoord is vrij simpel, ze kenden de leeftijd van de zandlaag waarin het ei werd gevonden. Het ei zat in het zand tussen twee lagen van vulkanisch gesteente en hierin zijn eerder ander vondsten gedaan. Toentertijd is de leeftijd van die laag bepaald en daardoor kan nu gezegd worden dat het ei ongeveer even oud moet zijn.

 

James Hutton

Het was James Hutton die in de 18e eeuw het onderzoek heeft gedaan dat ten grondslag ligt aan de moderne geologie. Hij bewees dat onze aarde uit verschillende lagen bestaat die door cycli van erosie en vernieuwing constant veranderen.

Hij stelde de theorie op dat stollingsgesteente als het langzaam afkoelt mineralen vormt. Bovendien realiseerde hij zich dat de aarde van binnen heet moest zijn en onder grote drukke moest staan. Als deze hete mineralen naar bovenkwamen door vulkanen zouden ze een nieuwe laag vormen en door erosie zouden deze lagen langzaam weer afbreken.


disharmonische aardlagen getekend (links) en in werkelijkheid (rechts)

Hutton haalde het bewijs voor zijn theorieën uit disharmonische aardlagen. Dit zijn plaatsen waar de normale ordening is verdwenen en bepaalde aardlagen zijn opgericht. De aardlagen liggen dan niet langer horizontaal, maar staan verticaal overeind. Hierover heen ontstaan dan weer nieuwe horizontale lagen van nieuw sediment.

Deze bevindingen van James Hutton liggen aan de basis van de vondst van het ei op Selvagem Grande. Aan de kust zijn daar verschillende aardlagen zichtbaar die steeds verder afslijten doordat wind en water stukken steen wegslaan. Hierdoor kwam ook dit bijzondere ei aan de oppervlakte.

Doordat de zandlaag werd afgesloten door een laag van vulkanisch matefriaal heeft het miljoenen jaren afgesloten gezeten van de buitenlucht. Erosie werd hierdoor voorkomen. Verder onderzoek zal nu moeten uitwijzen wat voor een ei het precies is en of het ons meer kan leren over de evolutie van enkele zeevogelsoorten.

En de Beagle? Die is ondertussen op weg naar de Kaapverdische eilanden!

Reacties

10 gedachtes over “‘That’s an egg!’

  1. http://www.vkblog.nl/bericht/277365/A_C_T_U_A_L_I_T_Y_-_De_Beagle-reis_is_in_Portugal
    Dit had ik er over geschreven… Groet Joshua….Moet even iets anders doen..
    Ga straks je blog lezen….

    Geplaatst door A C T U A L I T Y | 28 september 2009, 22:31
  2. "Dat is een ei", ( sprak de professor) Droogkomische titel voor een boeiend blog. Feitelijk een enorm goed geconserveerde eierschaal. Bijzondere vondst en kiem des levens.

    Geplaatst door Smokey Robbinson | 28 september 2009, 23:08
  3. Jeroen, leuke extra informatie, heb ook gekeken. Prachtig programma maar wel kort.
    Groet,

    Geplaatst door Pierra | 28 september 2009, 23:23
  4. @Jeroen: Je bent bezig met een mooie serie. Aangezien ik zelden TV kijk kom ik het hier iedere keer in samengevatte vorm (bij)lezen. Thanx.
    Groet,
    Kokopelli

    Geplaatst door Kokopelli | 29 september 2009, 00:00
  5. Helaas zie ik ook niet alle afleveringen en ik ben blij met je verslagen.

    Geplaatst door laila | 29 september 2009, 06:38
  6. Heel mooie vondst ene goed blog.

    Geplaatst door Antoinette Duijsters | 29 september 2009, 08:38
  7. Mooi helder geschreven Jeroen. Je hoort ook bovenaan te staan.
    Groet robert

    Geplaatst door Robert Kruzdlo | 29 september 2009, 09:51
  8. Allemaal erg veel dank voor jullie leuke reacties. Ik vind het leuk om te horen dat juist de mensen die niet de tijd hebben de TV-serie te kijken hier langskomen. Ik geniet wekelijks van de TV-serie en ben het er inderdaad mee eens dat het wel wat kort is (@Pierra). Leuk om te horen dat ook bovenaan heb gestaan (@Robert), ik ben overdag weer gewoon op de universiteit, dus heb dat niet gezien.

    Geplaatst door Jeroen de Baaij | 29 september 2009, 18:37
  9. okay, dank voor de extra informatie. Ik kijk met enige jaloezie naar de afleveringen…zou ook graag op dat schip zitten…als lichtmatroos, maar wel overal met mijn snuffert bovenop zitten

    Geplaatst door galadriel | 29 september 2009, 19:02

Trackbacks/Pingbacks

  1. Pingback: GRONDLEGGERS GEOLOGIE | Tsjok's blog - 7 januari 2014

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

Archief

Like //Vensters op Facebook!

Abonneer je op dit blog en ontvang een e-mailbericht bij elke nieuwe post!

Doe mee met 374 andere volgers

Creative Commons License
Op dit werk is een Creative Commons Licentie van toepassing.
%d bloggers liken dit: